Karatay

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Konuları ve Müfredatı 2026-2027 MEB

10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı konuları ve müfredatı 2026-2027 MEB Türkiye Yüzyılı Maarif Modeline göre güncel tema, konu ve ders saatleri.

10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı konuları ve müfredatı 2026-2027 eğitim öğretim yılı için MEB Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında uygulanan güncel Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programına göre hazırlanmıştır. 10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersi Sözün Ezgisi, Kelimelerin Ritmi, Dünden Bugüne ve Nesillerin Mirası olmak üzere 4 temadan oluşmaktadır.

Yeni programda eski müfredattaki Giriş, Hikâye, Şiir, Destan/Efsane, Roman, Tiyatro, Anı, Haber Metni ve Gezi Yazısı şeklindeki 9 üniteli yapı yerine tema temelli bir öğretim yaklaşımı uygulanmaktadır. Öğrencilerin edebî metinleri okuma, dinleme/izleme, çözümleme, karşılaştırma, konuşma ve yazma becerilerinin birlikte geliştirilmesi amaçlanmaktadır.

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı – Kısa Bilgiler
  • Eğitim Öğretim Yılı: 2026-2027
  • Program: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli
  • Tema Sayısı: 4
  • Haftalık Ders Saati: 5 saat
  • Temalara Ayrılan Toplam Süre: 172 saat
  • Anlama Becerileri: 92 saat
  • Anlatma Becerileri: 80 saat

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Konuları 2026-2027

2026-2027 MEB 10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı müfredatında yer alan dört tema ve bu temalara ayrılan ders saatleri aşağıdaki gibidir.

Tema Anlama Anlatma Toplam
1. Tema: Sözün Ezgisi 23 saat 20 saat 43 saat
2. Tema: Kelimelerin Ritmi 23 saat 20 saat 43 saat
3. Tema: Dünden Bugüne 23 saat 20 saat 43 saat
4. Tema: Nesillerin Mirası 23 saat 20 saat 43 saat
Toplam 92 saat 80 saat 172 saat

1. Tema: Sözün Ezgisi

Sözün Ezgisi temasında sözlü kültür, şiir, ezgi ve ahenk arasındaki ilişki üzerinde durulur. Türk edebiyatının sözlü kültür ürünleri farklı metinler üzerinden incelenir.

Sözün Ezgisi Konuları

  • Koşuk
  • Koşma
  • Türkü
  • Ninni
  • Masal
  • Şiirde ezgi ve ahenk
  • Sözlü kültür ve kültürel hafıza
  • Şiir dinletisi hazırlama
  • Masalı film şeridi hâline getirme

Tema kapsamında koşuk ve türkü temel okuma metinleri olarak ele alınırken koşma ve ninni karşılaştırma amacıyla kullanılan ara metinler arasındadır. Dinleme/izleme çalışmalarında masal türünden yararlanılır.

2. Tema: Kelimelerin Ritmi

Kelimelerin Ritmi temasında şiirde ses, ritim, ahenk, söz varlığı ve estetik söyleyiş arasındaki ilişki incelenir. Farklı dönemlerde ortaya çıkan şiir anlayışları metinler üzerinden karşılaştırılır.

Kelimelerin Ritmi Konuları

  • Gazel
  • Kaside
  • Saf şiir
  • Şiirde ritim ve ahenk
  • Nazım birimi
  • Ölçü
  • Kafiye ve redif
  • İmge ve sembol
  • Açık ve örtük ileti
  • Edebî söyleşi
  • Öğretici metni edebî metne dönüştürme

Bu temada Divan edebiyatından gazel ve kaside ile Cumhuriyet Dönemi saf şiir anlayışını yansıtan metinler ele alınır. Öğrencilerin farklı dönemlerin şiir anlayışlarını karşılaştırmaları ve edebî metin üretmeleri beklenir.

3. Tema: Dünden Bugüne

Dünden Bugüne temasında Türk ve dünya edebiyatındaki anlatı geleneğinin geçmişten günümüze gelişimi üzerinde durulur. Sözlü ve yazılı kültüre ait farklı anlatı türleri incelenerek bu türlerin benzer ve farklı yönleri değerlendirilir.

Dünden Bugüne Konuları

  • Destan
  • Halk hikâyesi
  • Mesnevi
  • Fabl
  • Anlatı geleneğinin gelişimi
  • Olay örgüsü
  • Kişi, zaman ve mekân
  • Anlatıcı ve bakış açısı
  • Metinleri karşılaştırma
  • Fabl yazma

Tema kapsamında destan ve mesnevi gibi farklı dönemlere ait anlatı metinleri incelenirken halk hikâyesi ara metin olarak kullanılmaktadır. Öğrencilerin anlatı türlerinin tarihsel gelişimini ve birbirleriyle ilişkisini kavramaları amaçlanmaktadır.

4. Tema: Nesillerin Mirası

Nesillerin Mirası temasında Türk edebiyatının farklı dönemlerine ait metinler aracılığıyla edebî mirasın zaman içindeki değişimi ve kuşaklar arasındaki aktarımı ele alınmaktadır.

Nesillerin Mirası Konuları

  • Dede Korkut Hikâyeleri
  • Tanzimat Dönemi şiiri
  • Servetifünun Dönemi romanı
  • Fecriati Dönemi şiiri
  • Millî Edebiyat Dönemi hikâyesi
  • Edebî dönemlerin özellikleri
  • Metinlerde zihniyet ve dönem ilişkisi
  • Türk edebiyatında değişim ve devamlılık
  • Edebî metinleri dönem ve üslup bakımından karşılaştırma

Bu temada farklı dönemlerden seçilen edebî metinler karşılaştırılarak Türk edebiyatındaki değişim ve devamlılığın fark edilmesi amaçlanmaktadır.

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Dil Bilgisi Konuları

Türkiye Yüzyılı Maarif Modelinde dil bilgisi konuları edebî metinlerden bağımsız bir konu listesi şeklinde değil, incelenen metinlerin anlam ve anlatım özellikleriyle ilişkilendirilerek ele alınmaktadır.

Tema Dil Bilgisi
Sözün Ezgisi İsim, sıfat, isim tamlaması ve sıfat tamlaması
Kelimelerin Ritmi Zamir, edat, bağlaç ve ünlem
Dünden Bugüne Zarflar
Nesillerin Mirası Fiiller
Tüm Temalar Yazım kuralları, noktalama işaretleri, söz varlığı ve dilin işlevsel kullanımı

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatında Hangi Beceriler Kazandırılıyor?

Yeni öğretim programında yalnızca edebî tür ve dönem bilgisinin öğrenilmesi değil; öğrencilerin metinleri anlayabilmesi, çözümleyebilmesi, değerlendirebilmesi ve kendi sözlü ve yazılı ürünlerini oluşturabilmesi amaçlanmaktadır.

Okuma
Metinde anlam oluşturma, metni çözümleme, karşılaştırma ve değerlendirme becerileri geliştirilir.
Dinleme / İzleme
Dinlenen veya izlenen edebî ürünlerin anlam, yapı ve anlatım özellikleri değerlendirilir.
Konuşma
Amaca ve hedef kitleye uygun konuşma hazırlama, sunma ve değerlendirme çalışmaları yapılır.
Yazma
Farklı amaç ve türlerde içerik oluşturma, yazıyı geliştirme, düzenleme ve değerlendirme becerileri geliştirilir.

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Müfredatı Değişti mi?

Evet. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında 10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı programının yapısı değiştirilmiştir. Eski programdaki 9 üniteli sistem yerine dört ana temadan oluşan yeni yapı uygulanmaktadır.

Bu nedenle eski kaynaklarda görülen “Giriş, Hikâye, Şiir, Destan/Efsane, Roman, Tiyatro, Anı, Haber Metni ve Gezi Yazısı” sıralaması güncel 10. sınıf müfredatını göstermemektedir. Bazı edebî türler yeni programda tamamen kaldırılmak yerine farklı temaların içerisinde ve beceri temelli çalışmalarla ele alınmaktadır.

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Haftada Kaç Saat?

10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersi güncel ortaöğretim haftalık ders çizelgesinde haftada 5 saat okutulmaktadır. Öğretim programında dört temanın her birine 43’er saat olmak üzere toplam 172 ders saati ayrılmıştır. Okul temelli planlama ve sosyal etkinliklere ayrılan süreler yıllık çalışma planında ayrıca yer almaktadır.

10. Sınıfın Diğer Dersleri ve Konuları

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı ve 2026-2027 eğitim öğretim yılına ilişkin güncel planlar.
Basari Sıralamaları