Reklam
Reklam
reklam reklam

Deyimler | Deyimler ve Anlamları | Cümle İçinde Kullanımı



Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından oluşturulmuş en son Türkçe Deyimler ve anlamları, Açıklamalı deyimler sözlüğü, Örnek cümle içinde kullanımını sizlere sunuyoruz. Deyimler sözlüğümüz, yüzlerce deyimin anlamını ve örnek cümlelerini içermektedir. En çok kullanılan deyimler,

➡ Deyim Nedir ;Bir olayı, bir durumu, bir kavramı daha etkileyici anlatmak için en az iki sözcüğün bir araya gelmesiyle oluşan ve çoğu zaman gerçek anlamdan uzaklaşıp kendine özgü anlam kazanan kelime gruplarına deyim denir.

Deyimler, hem yazılarımıza hem de konuşmalarımıza derinlik katar. Anlattıklarımızı ilgi çekici hâle getirir. Birkaç cümleyle anlatabileceğimiz bir durumu iki üç sözcükten oluşan bir deyimle anlatabiliriz. Böylece kısa ve özlü anlatım sağlamış oluruz.

➡ Örnek: sırt: Boyundan bele kadarki bölüm
yer: Bir şeyin kapladığı boşluk, mekan.
gelmek: ulaşmak, varmak.

» Sırtı yere gelmemek: Güçlü olmak, sarsılmamak, yerinden düşürülememek.

➡ Deyimlerin Özellikleri

  1. Deyimler kalıplaşmış sözcüklerdir. Deyimlerde bulunan sözcüklerin yerine eş anlamlıları bile getirilemez. Sözcüklerin yerleri değiştirilemez. Bu şekilde bir kullanım anlatım bozukluğuna yol açar.

➡ Örnek: » Sürahiden boşalırcasına yağmak (Yanlış)
» Bardaktan boşalırcasına yağmak (Doğru)

» Suratından düşen bin parça (Yanlış)
» Yüzünden düşen bin parça (Doğru)

  1. Deyimler şahsa ve zamana göre çekimlenebilir.

➡ Örnek: » Ödevimi yapınca öğretmenin gözüne girdim. (Ben)
» Ödevimizi yapınca öğretmenin gözüne girdik. (Biz)

  1. Deyimler genellikle mecaz anlamlıdır.

Örnek: » “Kök söktürmek” deyimi “bir bitkinin kökünü çıkarttırmak” değil, “güçlük çıkarmak, uğraştırmak” anlamındadır.
» “Hapı yutmak” deyimi “ilaç içmek” değil, “kötü duruma düşmek” anlamındadır.

  1. Bazı deyimlerin gerçek anlamları da vardır.

➡ Örnek: » Sır saklamak: Sırrı açıklamamak
» El sürmemek: Değmemek, dokunmamak

  1. Deyimler bir kavramı ya da bir durumu anlatmak için kullanılır. Ders verme amacı taşımaz.

➡ Örnek: » “Burun kıvırmak” deyimi, beğenmeyip küçümsemek anlamını içermektedir. Herhangi bir ders verme amacı taşımamaktadır.

  1. Deyimler sözcük grubu ya da cümle şeklinde bulunabilir.

➡ Örnek: » Ağzı kulaklarına varmak (sözcük grubu)
» İğne atsan yere düşmez (cümle)
» İçi içine sığmamak (sözcük grubu)
» Ne tadı var ne tuzu (cümle)

➡ Deyimler ve Atasözlerinin Ortak Özellikleri:

  1. Çok eski zamanlardan günümüze ulaştıkları için kimin tarafından söylendikleri belli değildir.
    2. Kısa ve özlü sözlerdir. Yani az sözcükle çok şey anlatırlar.
    3. Kalıplaşmış sözlerdir. Herhangi bir değişikliğe uğramazlar.
    4. Genellikle mecaz anlam taşırlar.

➡ Deyimler ile Atasözleri Arasındaki Farklar:

  1. Atasözleri cümle şeklindeyken, deyimler çoğunlukla söz grubu şeklindedir.

➡ Örnek: » İşleyen demir ışıldar. (atasözü)
» İki yakası bir araya gelmemek (deyim)

  1. Atasözleri tüm zamanlar için ve herkes için geçerlidir. Deyimler ise anlık durumlar için ve sözü söyleyen kişi ya da kişiler için geçerlidir.

➡ Örnek:Öfkeyle kalkan zararla oturur” sözü her zaman ve herkes için geçerli olduğu için atasözüdür
» “kulak kabartmak” sözü anlık bir durumu bildirdiği için deyimdir.

  1. Atasözleri topluma öğüt verirken, deyimler sadece içinde bulunulan durumları bildirir. Yani deyimlerin ders verme özelliği yoktur.

➡ Örnek: » “Çobansız koyunu kurt kapar.” sözü ders verdiği için atasözüdür.
» “Burnu havada olmak” sözü ise öğüt verme amacı taşımadığı için deyimdir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 1
  1. sanae wrote:

    Hayir

BİR YORUM YAZIN

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

2020 TYT'e Kalan Süre
Gün
Saat
Dakika
Saniye
LGS SINAVINA İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR - Soğuk Savaş Dönemi Konu Anlatımı - II. Dünya Savaşı Konu Anlatımı - MEB’den YKS için çevrimiçi deneme sınavı - İki Savaş Arası Dönemde Türkiye ve Dünya Konu Anlatımı - 2020 ÖSYM’ye Dilekçe Nasıl Gönderilir? - 2020 DGS Konuları ve Soru Dağılımı Yeni Müfredat (ÖSYM) - Cumhuriyet Dönemi İlke ve İnkılapları Konu Anlatımı - Kurtuluş Savaşında Cepheler ve Antlaşmalar Konu Anlatımı - Kurtuluş Savaşı Hazırlık Dönemi Konu Anlatımı - Osmanlı Devleti’nde Demokratikleşme Hareketleri Konu Anlatımı - Devrimler Çağı Konu Anlatımı - Osmanlı Merkez Teşkilatlanması Konu Anlatımı - Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi Konu Anlatımı - Beylikten Devlete Konu Anlatımı - Türklerin İslamiyeti Kabulü ve İlk Türk – İslam Devletleri Konu Anlatımı - İslam Medeniyetinin Doğuşu Konu Anlatımı - 2020 DGS Ne Zaman | DGS ye Kaç Gün Kaldı? Geri Sayım Sayacı - 2020 DGS Ne Zaman DGS ye Kaç Gün Kaldı? Geri Sayım Sayacı - 2020 TYT AYT YKS Ne Zaman | TYT ye Kaç Gün Kaldı? Geri Sayım Sayacı - Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler 2020 Taban Puanları (Son 4 YIL) Başarı Sıralamaları - Fransızca Öğretmenliği 2018 2017 Başarı Sıralaması Taban Puanları - Halkla İlişkiler ve Tanıtım 2019 Taban Puanları ve Başarı Sıralamaları(ÖSYM) - Bankacılık 2020 Taban Puanları (Son 4 YIL) Başarı Sıralamaları - Hungaroloji 2020 Taban Puanları (Son 4 YIL) Başarı Sıralamaları - Bilişim Sistemleri ve Teknolojileri 2018 2017 Başarı Sıralaması Taban Puanları - Eczacılık Fakültesi 2019 Başarı Sıralamaları ve Taban Puanları - İlahiyat 2020 Taban Puanları (Son 4 YIL) Başarı Sıralamaları - İstatistik ve Bilgisayar Bilimleri Bölümü 2018 2017 Başarı Sıralaması Taban Puanları - Coğrafya 2020 Taban Puanları (Son 4 YIL) Başarı Sıralamaları -

reklam