Azalmak Kelimesinin Zıt-Karşıt Anlamlısı (TDK)

Karatay

Türkçede bazı fiiller, anlam bakımından kendi karşıtlarıyla birlikte kullanıldığında zıt anlamlı fiiller olarak adlandırılır. Bu tür fiiller, özellikle nicelik (miktar), yoğunluk ve değişim bildiren durumları ifade ederken anlatımı daha güçlü hâle getirir. Bu kapsamda sıkça kullanılan fiillerden biri de “azalmak” fiilidir. “Azalmak”; bir şeyin miktarının, sayısının ya da yoğunluğunun eksilmesi, düşmesi, gitgide daha az hâle gelmesi anlamında kullanılır. Bu fiilin zıt anlamı ise çoğalmak, yani bir şeyin artması, sayıca ya da miktarca fazlalaşması anlamına gelir. Peki, azalmak kelimesinin zıt anlamlısı nedir? Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre “azalmak” ne demektir ve hangi fiille zıtlık kurar?

Bu yazımızda, “azalmak” kelimesinin anlamını, zıt anlamlısını ve örnek cümlelerle birlikte kullanımını detaylı bir şekilde ele alıyoruz.

Azalmak Kelimesinin Zıt (Karşıt) Anlamlısı

Azalmak kelimesinin zıt anlamlısı çoğalmak kelimesidir.

Türk Dil Kurumu’na göre Azalmak kelimesinin anlamı:

  1. nesnesiz Az denecek bir miktara inmek:
          “Bakımsızlıklarla göçüp gitmiş bir cihan / Mevsimler soğumuş, sular azalmış” – Fazıl Hüsnü Dağlarca
  2. nesnesiz Eskisinden az bir duruma gelmek.
  3. nesnesiz Etkisini yitirmek, hafiflemek:
          Sancısı azaldı.

Türk Dil Kurumu’na göre Çoğalmak kelimesinin anlamı:

  1. nesnesiz, Azken çok olmak, çok duruma gelmek, artmak, fazlalaşmak, ziyadeleşmek:
      “Ansızın aşağıda ayak sesleri, uğultular çoğaldı.” – Yusuf Ziya Ortaç

Not: İki kelimenin (kökeni ne olursa olsun) zıt anlamlı olabilmesi için aynı anlam özelliğini taşımaları gerekir. Zıt anlamlılık ile olumsuzluk kavramları birbiriyle karıştırılmamalıdır.

Zıt Anlamlı Kelimeler Nedir?

Zıt anlamlı kelimeler, birbiriyle çelişen özellikler barındıran, yani anlam bakımından birbirinin karşıtı olan sözcüklerdir. Bu kelimeler, dilin anlatım gücünü artırmada önemli bir rol oynar.

Zıt Anlamlı Kelimelerle İlgili Önemli Notlar:

  • Her kelimenin zıt anlamlısı yoktur.
  • Eylemler için de durum aynıdır. Bir eylemin olumsuzu, o eylemin zıt anlamlısı sayılmaz.

Bu bilgiler ışığında, azalmak kelimesinin zıt anlamlısı olan çoğalmak kelimesini daha iyi anlayabiliriz.

İlginizi çekebilecek diğer yazı içeriklerimizi sizler için bir araya getirdik.

Basari Sıralamaları