Alçak Kelimesinin Zıt-Karşıt Anlamlısı (TDK)
Türkçede birçok kelime, anlam yönünden birbirinin karşıtı olacak şekilde kullanılır. Bu tür sözcükler, dildeki anlam ilişkilerini güçlendirir ve anlatımı zenginleştirir. Bu kelimelerden biri de hem fiziksel yükseklik hem de ahlaki nitelik bakımından farklı anlamlara sahip olan “alçak” kelimesidir. Gerek bir nesnenin konumu gerekse bir kişinin davranış biçimi açısından kullanılan bu kelimenin zıt anlamı da bağlama göre değişebilir. Peki, alçak kelimesinin zıt anlamlısı nedir? Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre “alçak” ne anlama gelir ve hangi kelime ya da kelimelerle karşıtlık kurar?
Bu yazımızda, “alçak” kelimesinin anlamını, zıt anlamlısını ve örnek cümlelerle kullanımını detaylı olarak ele alıyoruz.
Alçak Kelimesinin Zıt (Karşıt) Anlamlısı
Alçak kelimesinin zıt anlamlısı yüksek kelimesidir.
Türk Dil Kurumu’na göre Alçak kelimesinin anlamı:
- –s Yerden uzaklığı az olan, yüksek karşıtı:
“Kaşlarını çatarak bakakaldı dairenin alçak balkonuna.” – Elif Şafak - –s Aşağıda olan, yüksek olmayan (yer).
- –s Kısa (boy):
Alçak boylu bir adam. - –s mecaz Bile bile en kötü, en ahlaksızca davranışlarda bulunan, aşağılık, soysuz, namert, rezil, hain.
Türk Dil Kurumu’na göre Yüksek kelimesinin anlamı:
- –s Altı ile üstü arasındaki uzaklık çok olan, alçak karşıtı:
“Mekik dokuduğu yüksek bez tezgâhından kalktı.” – Ömer Seyfettin - –s Belirli bir yere göre daha yukarıda bulunan.
- –s Güçlü, şiddetli:
Yüksek basınç. Yüksek gerilim. - –s Etkili:
“Gönlünün matemiyle mağrur olan kimseye / Cihanın acep hangi sevinci yüksek gelir?” – Enis Behiç Koryürek - –s Derece veya makamı bakımından üstün:
Yüksek kurul. - –s Normal değerlerin üstünde olan:
“Türk milletinin karakteri yüksektir.” – Atatürk - –i Yukarıda, üst tarafta olan yer:
“Yüksekten avluya açılmış iki pencereden aydınlık alıyordu.” – Memduh Şevket Esendal - –s mecaz Erdemli, faziletli:
“Vatana gözyaşı döktünse eğer / Varlığın bu yüksek gururu anlar” – Enis Behiç Koryürek - –s mecaz Toplum içinde para, ün vb. bakımından üstünlüğü olan:
Yüksek sosyete.
Not: İki kelimenin (kökeni ne olursa olsun) zıt anlamlı olabilmesi için aynı anlam özelliğini taşımaları gerekir. Zıt anlamlılık ile olumsuzluk kavramları birbiriyle karıştırılmamalıdır.
Zıt Anlamlı Kelimeler Nedir?
Zıt anlamlı kelimeler, birbiriyle çelişen özellikler barındıran, yani anlam bakımından birbirinin karşıtı olan sözcüklerdir. Bu kelimeler, dilin anlatım gücünü artırmada önemli bir rol oynar.
Zıt Anlamlı Kelimelerle İlgili Önemli Notlar:
- Her kelimenin zıt anlamlısı yoktur.
- Eylemler için de durum aynıdır. Bir eylemin olumsuzu, o eylemin zıt anlamlısı sayılmaz.
Bu bilgiler ışığında, alçak kelimesinin zıt anlamlısı olan yüksek kelimesini daha iyi anlayabiliriz.
İlginizi çekebilecek diğer yazı içeriklerimizi sizler için bir araya getirdik.
